Προσφυγικά Ν. Κόσμου
  1. Προϊστορία (-1100 π.Χ.)



  2. Γεωμετρική εποχή (-1100- 800 π.Χ)



  3. Αρχαϊκή εποχή (800-479 π.Χ)



  4. Κλασική εποχή (478-323 π.Χ)



  5. Ελληνιστική εποχή (322- 31 π.Χ)



  6. Ρωμαϊκή εποχή (30 π.Χ.- 330 μ.Χ.)



  7. Βυζαντινή εποχή (331 μ.Χ.- 1453)



  8. Οθωμανική εποχή (1453- 1821)



  9. Νεότερη και Σύγχρονη εποχή (1821 - )


    1924 Ξεκινά η κατασκευή των "Ιταλικών"

    1934 Ξεκίνησε η κατασκευή των πρώτων πολυκατοικιών, η οποία διήρκησε 2 χρόνια.

Τι βλέπω;

Στο Νέο Κόσμο ή αλλιώς "Δουργούτι" [από το "Δουργούτ", όνομα Οθωμανού γαιοκτήμονα της περιοχής], προς την πλευρά της οδού Καλλιρόης και Λεωφόρου Συγγρού, βλέπουμε ένα σύνολο πολυκατοικιών. Πρόκειται για τις πρώτες -σε στυλ Βauhaus- προσφυγικές πολυκατοικίες (7 συνολικά), οι οποίες κατασκευάστηκαν στη δεκαετία του '30 από τους αρχιτέκτονες Δ. Κυριακού, Κ. Λάσκαρη και Α. Σιάγα, προς αντικατάσταση ορισμένων πρόχειρων καταλυμάτων (παράγκες). Αρχικά, στέγαζαν κυρίως Αρμένιους πρόσφυγες, σήμερα όμως στεγάζουν κυρίως Άραβες μετανάστες της δεκαετίας του '80. Όπως και οι πρόσφυγες της δεκαετίας του 1920, έτσι και οι Άραβες, έπεσαν θύματα ρατσισμού όταν ήρθαν στην Ελλάδα. To 1960 γκρεμίζονται οι προσφυγικές παράγκες του συνοικισμού και τα "Ιταλικά" (6 σειρές από 24 οικίες του ενός ορόφου, οι οποίες ονομάστηκαν έτσι διότι κατασκευάστηκαν με χρήματα ιταλικής αποζημίωσης) με το σύνθημα "θάνατος στην παράγκα" του Γεωργίου Παπανδρέου. Η περιοχή τότε ρυμοτομήθηκε και τις παράγκες διαδέχτηκαν οι πολυκατοικίες, οι οποίες προστέθηκαν στις ήδη 7 υπάρχουσες. Το έργο συνεχίστηκε αργότερα από τη χούντα σε μια προσπάθεια απόκτησης λαϊκής εύνοιας.     

Τι δε βλέπω;

Μέχρι τις αρχές του 21ου αιώνα, η περιοχή του Ν. Κόσμου (στην αρχαιότητα ονομαζόταν Αλωπεκή) βρισκόταν μακριά από την τότε Αθήνα. Με τα κύματα προσφύγων των αρχών της δεκαετίας του 1920, τα οποία αποτελούνταν κυρίως από Αρμένιους αλλά και Έλληνες, επικράτησαν στην περιοχή άθλιες συνθήκες λόγω του όγκου των προσφύγων, με τις παράγκες να κυριαρχούν. Οι πρόσφυγες έπεσαν θύματα της ρατσιστικής συμπεριφοράς των γηγενών και της φιλοβασιλικής μερίδας του τύπου. Τους αποκαλούσαν "τουρκόσπορους", "σκατοογλούδες" κ.α. Η γειτονιά είχε για πολλές δεκαετίες έντονα συσπειρωμένο Αρμένικο στοιχείο με έντονες αριστερές ιδεολογικές πεποιθήσεις. Γνωρίζοντάς το αυτό, το δικτατορικό καθεστώς του 1967-1974 ανάγκασε πολλούς Αρμένιους να σκορπιστούν και σε άλλες περιοχές της Αθήνας, προς αποφυγή αντικαθεστωτικών εξάρσεων.

Βιβλιογραφία

Βλάχου Γ., Γιαννίτσαρη Ε., Χατζηκώστα Ε., (1978), Η στέγαση των προσφύγων στην Αθήνα και τον Πειραιά στην περίοδο 1920-1940, Προσφυγικές πολυκατοικίες, Αρχιτεκτονικά θέματα
 
Καραμούζη Α., (1999), Καταγραφή και χαρτογράφηση των προσφυγικών οικισμών στον ελληνικό χώρο από το 1821 έως και σήμερα, στο Ο ξεριζωμός και η άλλη πατρίδα, οι προσφυγούπολεις στην Ελλάδα, πρακτικά συνεδρίου, Αθήνα 1997
 
Μπίρης Κ. Η., (1966), Αι Αθήναι από του 19ου εις τον 20ον αιώνα, 5η έκδ. 2005, Αθήνα: Μέλισσα
 
Ομάδα Άστυ, (2012), Ο Νέος Κόσμος των προσφύγων
http://omadaasty.blogspot.gr/2013/04/o.html
Τελευταία επίσκεψη 8/12/2013
 
Στεφάνου Γ., (χ.α.), Η γειτονιά των μεταναστών του Νέου Κόσμου. Μια ανιχνευτική έρευνα.
http://www.academia.edu/308726/_._
Τελευταία επίσκεψη 8/12/2013